Giận - cuốn sách quý của thiền sư Thích Nhất Hạnh

Đức Phật từng nói rằng sự tức giận như một nắm lửa than, giữ sự bực tức trong người giống như bạn đang cầm than nóng trên tay ném vào người khác, bạn sẽ là người đầu tiên bị đốt cháy.

Mỗi chúng ta trong chiều sâu của tiềm thức luôn có sự trú ngụ của hạt giống tức giận cũng như bao nhiêu hạt giống khác: niềm vui, hạnh phúc, từ bi, đau khổ, thất vọng. Chúng đều có ở đó. Bất cứ một hạt giống nào khi được tưới tẩm đủ nhiều thì nó sẽ càng trở nên lớn mạnh.

Hạt giống tức giận cũng như vậy. Thực tế là chúng ta không hề muốn bản thân mình trở nên tức giận trong bất cứ hoàn cảnh nào, nhưng khi sự việc xảy đến chúng ta khó lòng kiềm chế được cơn giận, sẵn sàng buông những lời cay nghiệt làm tổn thương người khác, hành động một cách điên rồ thậm chí là bạo lực.

Trong cuốn sách Giận thiền sư Thích Nhất Hạnh, sẽ chỉ ra cho chúng ta biết đâu là lý do mà hạt giống sân hận vô thức lớn lên kiểm soát hành vi của chúng ta, tại sao chúng ta lại khó lòng kiềm chế cơn giận của bản thân đến vậy và làm thế nào để thoát ra khỏi những cơn giận đó, đòi lại sự tự chủ cho chính bản thân mình, không còn gây tổn thương cho những người bên cạnh chúng ta nữa.

4 NGUYÊN NHÂN CỦA CƠN GIẬN

Trong các cuốn sách của thiền sư Thích Nhất Hạnh, cuốn Giận là một trong những cuốn mà Reading To Heal đọc đầu tiên. Đây cũng là cuốn sách mà giúp mình hiểu được vì sao bản thân hay giận như thế, và vì giận khởi phát từ những nguyên nhân như thế nào…

Cơn giận từ những gì chúng ta ăn

Bạn có biết rằng thức ăn cũng có thể khiến cho chúng ta khởi phát sân hận hay không? Thiền sư Thích Nhất Hạnh cho rằng thức ăn từ động vật ngày nay phần lớn đều được nuôi nhốt trong những môi trường chật chội, ngột ngạt, đầy căng thẳng và sợ hãi. Khi chúng ta ăn động vật với đầy sự hoảng sợ và giận dữ vì bị giết, chúng ta cũng đồng thời tiêu thụ luôn sự sân hận đó vào mình.

Bên cạnh đó, con vật không được tiếp xúc với môi trường tự nhiên nên sức đề kháng sẽ rất kém, chúng được chích đủ loại vắc-xin để phòng bệnh và kháng sinh để điều trị bệnh.

Hầu hết những thức ăn mà chúng ăn đều là thức ăn công nghiệp lớn rất nhanh dẫn đến tồn dư hóa chất trong cơ thể, chúng cũng được truyền vào cơ thể của chúng ta khi chúng ta ăn chúng. Tồn dư này trở thành chất độc cho cơ thể của chúng ta gây nên rất nhiều những bệnh tật.

Mặt khác, điều kiện vật chất ngày nay của chúng ta dư giả hơn rất nhiều so với trước đây nên việc ăn uống không còn là ăn cho no bụng, ăn khi đói nữa, mà có những người ăn thật nhiều để quên đi muộn phiền, trầm cảm, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến bộ phận tiêu hóa.

Dư thừa năng lượng nhưng không biết cách xử lý năng lượng đó khiến chúng biến thành năng lượng của sân hận, tình dục và bạo động.

Vì thế lời khuyên của thiền sư Thích Nhất Hạnh trong sách Giận là chúng ta hãy ăn những thực phẩm từ động vật nuôi thả tự nhiên, những thực vật được chăm bón hữu cơ, tuy có thể đắt đỏ hơn nhưng bằng cách chúng ta ăn ít hơn, sức khỏe của chúng ta sẽ được cải thiện hơn rất nhiều.

Giận từ những thông tin mà chúng ta tiêu thụ

Trong sách Giận, thiền sư Thích Nhất Hạnh cho rằng tai, mắt và ý thức của chúng ta cũng tiêu thụ sân hận.

Chúng ta không thể phủ nhận một điều rằng, sự nở rộ của những phương tiện truyền thông mang đến cho chúng ta rất nhiều những lợi ích thiết thực về mặt công việc, giải trí và cung cấp rất nhiều những thông tin bổ ích cho đời sống hàng ngày.

Nhưng đi kèm với điều đó, những thông tin độc hại mà chúng ta tiêu thụ là một mặt trái góp phần vào những cơn giận của chúng ta như là: hàng loạt những tin tức về cướp, giết người, những scandal, những cuộc ném đá hay bóc phốt, những thông tin bịa đặt nhằm thu hút cộng đồng mạng... Tất cả những thông tin độc hại nhan nhản trên các nền tảng mạng xã hội này âm thầm tác động đến bộ não của chúng ta.

Bởi vì bộ não của chúng ta nó rất thích những điều tiêu cực. Tại sao lại như vậy? Có hai lý do:

Một là do phản ứng sinh lý: Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng phản ứng của não với kích thích tiêu cực sẽ hoạt động ở cường độ mạnh hơn so với kích thích tích cực. Bởi vì lúc này hạnh nhân và cấu trúc não liên quan đến cảm xúc sẽ bị kích thích và phát ra hồi chuông báo động, khi đó khoảng 2/3 tế bào thần kinh sẽ được điều động và các trải nghiệm tiêu cực sẽ nhanh chóng được lưu trữ trong bộ nhớ.
Lý do thứ hai là yếu tố xã hội: Khuynh hướng của chúng ta là tập trung vào những điều tiêu cực hơn nhằm rút ra những kinh nghiệm cho chính bản thân mình, từ đó đảm bảo cho khả năng sinh tồn.

Và trên thực tế thì với cách mà mạng xã hội được xây dựng như hiện nay, chúng ta thường bị bủa vây bởi những thông tin độc hại đầy sân giận này, và nếu ta không thực sự lưu tâm thì sẽ rất dễ bị cuốn theo sự độc hại đó, vô tình đưa vào tâm thức của ta rất nhiều những độc tố mỗi ngày, vô thức nuôi dưỡng thêm hạt giống sân hận trong mỗi chúng ta mà không hề hay biết để rồi một lúc nào đó nó sẽ bùng phát tạo nên những hậu quả không mong muốn.

Bạn hãy xây dựng sức khỏe tâm hồn cho mình bằng cách thực tập chánh niệm trong việc tiêu thụ các sản phẩm tinh thần, cố gắng tránh xa những sản phẩm mang nhiều độc hại cho tinh thần.

Môi trường chúng ta sống cũng sinh ra cơn giận

Thiền sư Thích Nhất Hạnh có kể câu chuyện rằng có một bé trai 12 tuổi sống trong gia đình thường xuyên bị bạo hành lời nói, mắng chửi thậm tệ từ ba của mình. Em chỉ biết buồn và chịu đựng những điều đó nhưng em cũng tự nhủ với bản thân mình rằng sau này khi lớn lên lập gia đình em sẽ không bao giờ đối xử với con của em như vậy.

Thế nhưng trong một lần khác khi em đi cùng với em gái của mình đến Làng Mai, người em gái không cẩn thận đã té ngã khi ngồi ở trên võng, cậu bé trai trong bất giác đã trở nên tức giận và mắng em gái của mình thậm tệ y như cái cách mà cha cậu đã mắng cậu.

Chúng ta thấy đó, môi trường mà chúng ta sống đặc biệt là gia đình của chính chúng ta sẽ có thể âm thầm nuôi dưỡng hạt giống tức giận bên trong ta qua những lời nói đầy bất mãn, tức tối, cay độc từ thuở thơ bé. Sự tức giận ấy cứ thế lớn lên để rồi nó bộc phát lúc nào mà chúng ta không hay giống như cậu bé trai 12 tuổi ở trên.

Có thể nói rằng chính những người cha người mẹ cũng là những người đã phải lớn lên trong những môi trường độc hại đầy sân hận như thế, họ không biết cách để chuyển hóa nên đã trao truyền lại cho con của họ.

Và nếu chúng ta cũng không học cách để chuyển hóa sân hận, một ngày nào đó nó cũng sẽ được truyền nối lại cho chính các con của chúng ta.

Bên cạnh đó, xã hội công nghiệp hóa ngày nay chúng ta sống cũng rất ít gần gũi với thiên nhiên, môi trường sống ngày càng trở nên ngột ngạt, ô nhiễm âm thanh, ánh sáng, không khí khiến chúng ta dễ dàng trở nên căng thẳng và mệt mỏi hơn. Sự giận dữ cũng từ đó mà có thể dễ nảy sinh hơn.

Công việc có thể sẽ có nhiều những áp lực và bận rộn nhưng bạn hãy dành nhiều thời gian nhất có thể để trở về với thiên nhiên, đi chân trần trên bãi cỏ bãi cát, hòa mình dưới gió và ánh nắng mặt trời sẽ là một giải pháp vô cùng hữu hiệu giúp bạn có thể giải tỏa bớt những căng thẳng nguồn gốc của những bực bội nảy sinh.

Hiểu sai về bản chất của cơn giận

Khi đọc hết sách Giận, tôi mới nhận ra rằng từ trước đến nay mình đã hiểu sai về bản chất của cơn giận. Và chính điều này sẽ tạo nên một thói quen khiến chúng ta không bao giờ có thể thoát khỏi sự kiểm soát của những cơn giận, đó là thói quen đổ lỗi.

Chúng ta đổ lỗi hoàn toàn cho người khác đã làm chúng ta giận, làm chúng ta khổ, nhưng thực chất có phải như vậy không? Bạn có bao giờ tự hỏi tại sao có những người cũng gặp hoàn cảnh như bạn mà họ lại không tức giận không? Tại sao họ có thể bình tĩnh còn bạn thì lại không?

Cơn giận nó đã có sẵn trong chiều sâu tâm thức của mỗi chúng ta dưới hình thức một hạt giống sân hận, nhưng hạt giống giận dữ trong bạn nó quá lớn mạnh, hạt giống đó được tưới tẩm quá nhiều bởi những lần mà bạn tức giận trong quá khứ do bạn chưa biết cách đối diện với cơn giận, chưa biết cách tu tập nên cứ vô thức để cho hạt giống giận đó ngày một lớn mạnh. Mỗi lần bạn đổ lỗi cho người khác gây nên sự tức giận của bạn thì là một lần hạt giống sân giận ở trong bạn được lớn thêm.

Bạn có thể thấy điều này biểu hiện rất rõ ràng qua những câu nói như là: "Tại con hư nên ba vô cùng bực mình", "Tại anh đến muộn nên em rất bực mình và có vẻ như anh không tôn trọng em"... Chung quy lại mẫu số chung sẽ là: "Phải chi bạn hành xử đúng đắn thì tôi đã không phải tức giận" và rồi bạn biến sự tức giận của mình thành trách nhiệm của người khác.

Chúng ta thường không bao giờ chịu trách nhiệm về chính cảm xúc của bản thân mình nên chưa bao giờ có một nỗ lực thực sự để thay đổi. Việc đổ lỗi cho người khác gây nên cảm xúc tức giận của bạn là một điều vô lý, bởi vì quá trình phát triển cảm xúc của bạn không phải là một trạng thái thụ động mà bạn dù ý thức hay không thì chính bạn chủ động tạo nên cảm xúc của bạn. Bạn chủ động khiến cho bản thân bạn tức giận vì một hành động của ai đó.

Tiếp đến là do bạn có những tri giác sai lầm hay còn gọi là vô minh trong Phật giáo. Vô minh khiến chúng ta khi đối diện với vấn đề sẽ bị ngập tràn trong sự sợ hãi, sự sợ hãi và lo lắng sẽ gây nên những cơn giận dữ.

Tri giác sai lầm là do chúng ta hiểu lầm, do chúng ta nhìn nhận bản chất của vấn đề sự việc hay con người không thực sự đúng là nó.

Chúng ta giới hạn sự nhìn nhận đánh giá mọi việc qua những lăng kính chủ quan của bản thân được hình thành từ thuở thơ bé, qua những kinh nghiệm và kiến thức mà chúng ta tích lũy dẫn đến những đánh giá sai lệch, từ đây gây nên sự hiểu lầm - nguồn gốc của mọi sự tức giận hận thù.

Điều cuối cùng khiến chúng ta bùng phát cơn giận chính là sự đè nén. Với những cơn giận, nhiều người quen với việc đè nén cơn giận bằng cách cố gạt bỏ nó đi, nói với đối phương rằng bản thân họ ổn họ không hề tức giận.

Nhưng đây là một việc để lại hậu quả vô cùng to lớn bởi vì sự kìm nén những cơn giận dữ này khi được tích lũy đủ nhiều và đủ lâu thì cơ thể chúng ta không còn sức chịu đựng nữa, nó sẽ tạo nên một cơn thịnh nộ cuồng phong trút lên những người bên cạnh chúng ta, đặc biệt là những người thân - những người mà chúng ta dễ dàng có thể buông những lời tổn thương dành cho họ.

HẬU QUẢ CỦA NHỮNG CƠN GIẬN

noi dung sach gian cua thich nhat hanh — Cuốn sách Giận của thiền sư Thích Nhất Hạnh viết rất dễ hiểu.

Và ở phần tiếp theo của cuốn sách, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu hậu quả của cơn giận.

Trút giận lên người khác, hủy hoại các mối quan hệ

Thái độ phổ biến nhất trước cơn giận của chúng ta có lẽ là trút cơn giận đó lên người mà ta nghĩ là họ làm tổn thương ta. Chúng ta cho đó là một cách trừng phạt đối phương, đối phương đau khổ thì chúng ta mới dễ chịu mới hả lòng hả dạ.

Nhiều người không có ý muốn như vậy nhưng trong hành động thì họ vô thức tạo nên kết quả như vậy vì căn nguyên sâu xa mà chúng ta đã nhắc đến ở trên đó là đổ lỗi cho người khác gây nên cảm xúc tức giận của mình.

Hậu quả sẽ là sự leo thang đau khổ của cả hai bên dẫn đến những tổn thương và đổ vỡ giữa mối quan hệ.

Mặt khác bạn có thấy một điều rằng càng là người thân thuộc gắn bó bên cạnh chúng ta, chúng ta lại càng dễ dàng nổi nóng và buông những lời chỉ trích tiêu cực đến họ hay không?

Tại sao đối với người ngoài xã hội chúng ta lại thường cư xử lịch thiệp nhẹ nhàng nhưng lại sẵn sàng trút cơn giận, chỉ trích, trừng phạt người thương yêu bằng cách nói lời sát thương, sự im lặng hoặc bạo lực?

Phải chăng chúng ta mượn sức mạnh của tình yêu và mặc nhiên nói những lời không hay trong lúc nóng giận bởi vốn cho rằng dù có nói gì quá đáng thì họ vẫn có thể tha thứ và bỏ qua cho chúng ta? Đây liệu có phải là một việc làm đúng đắn và trưởng thành hay không? Người kia có đáng bị như vậy hay không?

Không thể đối diện và vượt qua cơn giận dữ

Bạn hãy tưởng tượng một chút: nếu như khi phát hiện căn nhà của bạn bị người khác đốt cháy, ngay lúc này bạn sẽ tìm cách để dập lửa cho căn nhà hay là bạn sẽ chạy đi tìm kẻ đã đốt nhà của bạn? Chúng ta dĩ nhiên sẽ chữa cháy cho căn nhà của mình trước đúng không?

Cơn giận của chúng ta cũng được thiền sư Thích Nhất Hạnh ví von như là việc cháy nhà vậy. Nhưng hầu hết khi giận chúng ta quay sang chỉ trích cãi nhau với đối phương, chẳng khác nào việc bỏ mặc căn nhà cháy và đi tìm kẻ đã đốt nhà mình, đến khi quay lại thì căn nhà đương nhiên cũng đã cháy rụi thành tro tàn.

Chúng ta không biết cách đối diện và vượt qua cơn giận mà khi giận chúng ta thường không suy nghĩ và mặc sức xuôi theo cảm xúc điên cuồng của ta lúc đó. Cơn giận không vì thế mà suy giảm đi. Nếu cứ chỉ mải mê đối đầu và tranh cãi với đối phương trong lúc giận dữ thì nghĩa là chúng ta cũng đang dần thiêu rụi đi chính tâm hồn của mình.

Bạn đã bao giờ thấy ai đó đang cố kìm nén ngọn lửa giận dữ đang cháy trong họ chưa? Họ một mặt luôn nói "tôi không sao", "tôi không giận", "tôi ổn" nhưng mặt khác lại đang cố đè nén sự bộc lộ của cơn giận. Sự đè nén cơn giận thực chất nó cũng là một dạng thiếu kỹ năng ứng phó với cơn giận, đè nén lâu dần nó cũng sẽ bùng nổ, khi ấy nó còn khủng khiếp hơn bất cứ một cơn giận nào.

Tổn hại sức khỏe về thể chất

Y học hiện đại đã chứng minh rằng bệnh về thể chất có thể do tinh thần gây nên và bệnh về tinh thần cũng do thể xác tác động lên. Trong Phật giáo cũng cho rằng thân và tâm không thể tách rời, cả hai chỉ là một và có ảnh hưởng qua lại lẫn nhau.

Đức Phật đã chỉ dạy rằng tức giận là một trong số tam độc của tâm cùng với tham và si, nó có thể gây nên các bệnh về tim mạch như xơ vữa động mạch hay bệnh tim mạch vành.

Bạn có biết rằng khi có một trái tim không mạnh khỏe tức là máu của bạn đang lưu thông rất kém, mà đây lại là nguyên nhân chính gây nên rất nhiều những bệnh tật khác nữa.

Mặt khác khi chúng ta tức giận thì cơ thể sẽ tiết ra quá nhiều hoóc môn gây nên trạng thái căng thẳng. Khi chúng ta căng thẳng thường xuyên thì sẽ rất dễ tìm đến các chất kích thích như thuốc lá, rượu bia hay ma túy, thậm chí là ăn quá nhiều để có thể xua đi cảm giác căng thẳng này.

Từ đây sẽ hình thành nên lối sống không lành mạnh tác động lớn đến sức khỏe thể chất và cả sức khỏe tinh thần.

Bạn thấy đấy những cơn giận tưởng chừng như là phản ứng bình thường của mỗi người nhưng chúng ta gần như rất ít nghĩ về những hậu quả mà nó để lại đằng sau đó nên rất khó để có hành vi đúng đắn đối phó với cơn giận của chính mình.

CÁCH VƯỢT QUA CƠN GIẬN

tom tat sach gian — Trong sách Giận, thiền sư Thích Nhất Hạnh chỉ từng bước để ôm ấp cơn giận.

Vậy làm sao để vượt lên trên cơn giận? Ở phần tiếp theo trong sách Giận, thiền sư Thích Nhất Hạnh sẽ chỉ từng bước để chúng ta có thể thực tập.

Thứ nhất: Nhận diện cơn giận

Phần lớn chúng ta khi đang tức giận thường rất khó kiềm chế cảm xúc và lời nói của chính mình. Chúng ta đã quá quen với việc mỗi khi tức giận sẽ thường phản ứng bằng lời nói hoặc hành động thì mới có thể phần nào vơi bớt đi sự tức giận đó.

Lối mòn trong cách đối diện và xử trí cơn giận này sẽ chỉ càng lúc càng khiến cho những cơn giận lần sau thêm lớn mạnh và thiêu đốt ta một cách mạnh mẽ hơn mà thôi.

Vậy thì bước đầu tiên mà thiền sư Thích Nhất Hạnh khuyên chúng ta là hãy nhận diện cơn giận.

Nghĩa là bạn cần phải xác định rõ đâu là nguồn gốc dẫn đến cơn giận của bạn: có thể là một ai đó, một thông tin nào đó hay là sự lo lắng sợ hãi về vấn đề nào đó mà bạn gặp phải.

Khi có thể xác định được nguyên nhân của cơn giận thì lúc này chúng ta đang có ý thức nhìn sâu vào cơn giận của mình, giúp nó sẽ không theo thói quen mà bộc phát tức thời như cũ nữa.

Thứ hai: Trì hoãn phản ứng

Nhà triết học người Mỹ Thomas Paine từng nói rằng phương thuốc hữu hiệu nhất cho giận dữ đó là trì hoãn.

Trì hoãn ở đây nghĩa là việc trì hoãn phản ứng ngay tức thời khi cơn giận đến. Khi tức giận chúng ta hãy ngay lập tức dừng lại, đừng nói gì và cũng đừng làm gì cả.

Lúc này bạn hãy dùng hơi thở chánh niệm hoặc có thể là bước đi chánh niệm để có thể cảm nhận rõ cơn giận đang tuôn chảy trong cơ thể của chúng ta như thế nào.

Việc dừng lại và nhìn sâu hơn vào cơn giận đang kéo đến lúc này sẽ thực sự rất hữu ích và nó là yếu tố quyết định bạn thành công hay thất bại khi đối diện với cơn giận của mình.

Nếu không thực tập để nhìn sâu cơn giận lúc này, bạn sẽ rất dễ bộc lộ một loạt những phản ứng không mong muốn khiến bạn hối hận về sau. Bạn hãy nhớ rằng bất cứ cảm giác nào dù vui buồn, sung sướng, tức giận, thất vọng rồi nó cũng sẽ qua đi. Chính vì thế để không gây tổn thương chính mình và cho những người xung quanh thì bạn hãy cứ dừng lại để trì hoãn phản ứng nhất thời theo thói quen.

Thứ ba: Ôm ấp cơn giận

Thiền sư Thích Nhất Hạnh miêu tả cơn giận của chúng ta như một em bé đang la khóc và nó thực sự rất cần sự ôm ấp an ủi từ người mẹ. Chính vì thế bạn coi cơn giận của bạn chính là đứa con đang cần yêu thương vỗ về an ủi.

Bạn hãy dùng năng lượng chánh niệm để làm điều đó bởi tất cả những gì trong cơ thể của bạn nếu được năng lượng chánh niệm soi chiếu thì nó sẽ được chuyển hóa.

Đừng coi cơn giận là kẻ thù của bạn, đừng chạy trốn và cũng đừng cố đè nén nó. Hãy chấp nhận nó như tất cả những bộ phận trên cơ thể của bạn vậy.

Nếu dạ dày bạn đau thì bạn cần chăm sóc nó để nó bớt đau, nếu chân đau thì bạn cần nghỉ ngơi xoa bóp cho dịu cơn đau. Cơn giận của bạn cũng thế, khi nó bùng phát bạn hãy chăm sóc nó, dần chuyển hóa nó thành năng lượng tích cực:

"Thở vào tôi biết mình đang có cảm giác giận dữ, thở ra tôi chấp nhận cơn giận của mình. Thở vào tôi mỉm cười với cơn giận của mình, thở ra tôi buông bỏ cơn giận của chính mình".

Như thế cơn giận sẽ dần bé lại và được chuyển hóa bởi ánh sáng chánh niệm. Việc tạo nên và nuôi dưỡng năng lượng chánh niệm sẽ giúp chúng ta thân tâm hợp nhất nên luôn có thể trân trọng ngay những giây phút hiện tại mà bản thân đang được hiện hữu. Từ đây sẽ thêm trân trọng khi ở cạnh những người thương yêu, không còn chỗ cho những cơn giận len lỏi vào nữa.

Thực hành chánh niệm không hề khó hay đòi hỏi thời gian lâu dài để thực tập mà chỉ cần một giờ đồng hồ là bạn đã có thể trở nên chánh niệm hơn. Có thể thực tập khi bạn đang làm bất cứ một việc gì như ăn cơm, uống trà, đọc sách, làm việc bằng cách đưa thân trở về với tâm ngay giây phút hiện tại, tập trung hoàn toàn vào giây phút hiện tại, không để quá khứ hay tương lai quấy rầy.

Thứ tư: Dùng ái ngữ để chia sẻ về cơn giận

Nhận diện, ôm ấp và xoa dịu cơn giận nhưng không có nghĩa là chúng ta không nên chia sẻ cơn giận của mình với người kia, nhưng bây giờ khác là chúng ta có thể chia sẻ trong sự bình tĩnh.

Bạn hãy dùng những ái ngữ để nói với đối phương rằng bạn đang giận, đang đau khổ, đừng im lặng quá 24 giờ - nó chẳng khác nào bạn đang giữ chất độc trong cơ thể cả. 3 câu nói quan trọng mà bạn cần nói với người kia đó là:

"Tôi đang rất giận, tôi đang cảm thấy rất khó chịu hay đau khổ và tôi muốn nói ra điều này không phải vì trách em mà tôi đang đối diện với cơn giận của chính mình và muốn chịu trách nhiệm về nó."
"Tôi sẽ cố gắng hết lòng để chăm sóc cho cơn giận để nó dần qua đi."
"Xin hãy giúp tôi."

Sau đó nếu bạn muốn được yên tĩnh một mình bạn cũng hãy chia sẻ để đối phương giúp mình mau chóng vượt qua cơn giận hoặc bạn hãy chọn cách giúp đỡ nào đó mà bạn mong muốn.

Những thông điệp ái ngữ như thế này nó cũng có thể khiến cho đối phương tỉnh ngộ và tự soi xét lại chính bản thân mình xem họ đã làm gì nói gì khiến bạn đau khổ, và bằng sự tự nguyện như vậy mối quan hệ sẽ được vun đắp gắn kết sâu sắc hơn.

Thứ năm: Giúp người khác chuyển hóa cơn giận bằng cách lắng nghe với tâm từ bi

Trong sách Giận, thiền sư Thích Nhất Hạnh có kể một câu chuyện rằng một người phụ nữ ở Bắc Mỹ đau khổ và bất lực bà ấy muốn tìm đến con đường tự vẫn, mặc dù cả hai vợ chồng đều là trí thức học cao biết rộng nhưng lại không thể hòa hợp hạnh phúc khi ở bên nhau.

Lý do vì người chồng của bà luôn gây khổ với vợ con, ông ấy nghĩ rằng vợ con coi thường mình, mọi người đều rất sợ và muốn tránh xa ông nhưng càng làm như thế ông ấy càng hung bạo và thích gây khổ hơn. Còn bà ấy cũng đã không chịu đựng được và luôn to tiếng nói những lời cay đắng trách móc phê phán ông.

Cả hai đều không chịu lắng nghe nhau, không chịu dành những ái ngữ cho nhau mà chỉ mỗi ngày nuôi dưỡng tâm sân hận một lớn. Sau đó bà đã được một người bạn là phật tử giúp đỡ cho bà nghe bài pháp thoại về tái lập truyền thông.

Bà đã nhận ra được trách nhiệm của bản thân rằng từ trước đến nay không giúp ông ấy mà chỉ né tránh, càng né tránh ông ấy càng đau khổ. Bằng việc thực tập chánh niệm bà ấy đã có một cuộc nói chuyện với chồng mình bằng những lời ngọt ngào bằng tình thương yêu và bằng tất cả tâm từ bi để lắng nghe những nỗi thống khổ của chồng.

Kết quả, chồng bà ấy đã khóc như một đứa trẻ.

Bạn có tin được không? Khi một người nào đó khổ mà họ lại không biết xử lý cơn giận của mình như thế nào thì họ sẽ làm những người xung quanh khổ theo. Nếu không thực tập chánh niệm để nhìn sâu để hiểu nỗi khổ niềm đau của người kia ta rất dễ trừng phạt họ bằng sự tiêu cực.

Ngược lại nếu bản thân ta đã biết cách xử lý cơn giận của chính mình ta sẽ thấy người kia cần được giúp đỡ hơn là trừng phạt. Người kia có thể là cha mẹ, con cái hay vợ chồng của chúng ta, họ rất cần được lắng nghe nhưng cần lắng nghe với tâm từ bi.

Lắng nghe với tâm từ bi nghĩa là lắng nghe một cách chăm chú bằng tai, mắt và bằng cả tâm hồn, không phán xét không trách móc cũng không phải để phân tích hay tìm hiểu chuyện gì đã xảy ra mà chỉ với một mục đích duy nhất là để cho đối phương có được cơ hội giãi bày và vơi bớt khổ đau.

Thứ sáu: Thực tập 5 phép quán tưởng

Cuối cùng, chúng ta có thể thực tập 5 phép quán tưởng để chủ động đối diện với nỗi sợ của chính mình. Những nỗi sợ này chính là thứ thúc đẩy sự bất an ở trong ta làm cho sân hận dễ phát sinh.

Tôi cuối cùng cũng sẽ già đi và không thể nào tránh được sự già nua.
Tôi không thể nào tránh được bệnh tật.
Tôi không bao giờ có thể tránh được cái chết.
Tất cả những người thân của tôi, những gì tôi trân quý cho đến một ngày nào đó cũng sẽ rời đi, không thể nào tránh được giây phút xa lìa đó.
Nghiệp của tôi do thân, miệng, ý của tôi tạo nên và tất cả những thứ quả ấy sẽ là thứ mà sau này tôi sẽ mang theo.

**Thông điệp quý từ cuốn sách Giận của thiền sư Thích Nhất Hạnh**

Trong cuốn sách Giận thiền sư Thích Nhất Hạnh có những lời khuyên rất hay và hữu ích.

Ví dụ, khi giận bạn hãy tự mình soi gương để thấy nét giận dữ trên khuôn mặt của bạn mà buông thư cơn giận. Hoặc, khi bạn đang giận ai đó như vợ hay chồng, bạn hãy dành cho người ấy một cái ôm, tự nhiên cơn giận của bạn cũng sẽ được xoa dịu rất nhiều. Cách nữa đó là hãy tặng đối phương một món quà khi bạn đang giận họ, điều này tuy rất giản dị nhưng lại mang lại hiệu quả vô cùng to lớn.

Hy vọng rằng qua cuốn sách này của thiền sư Thích Nhất Hạnh chúng ta sẽ có cái nhìn đúng đắn về những cơn giận của chính mình, mỗi ngày thực tập chánh niệm để năng lượng ấy có thể xoa dịu mọi cơn giận, mọi nỗi buồn mà chúng ta phải đối mặt.

Bạn có thể tìm đọc thêm các cuốn sách khác của thiền sư Thích Nhất Hạnh mà Reading To Heal đã giới thiệu ở đây nhé! Còn nếu muốn đọc Online thì bạn có thể tải bản Giận PFD ở thư viện Làng Mai nha

Không diệt không sinh đừng sợ hãi - Ta từ đâu tới? Ta đi về đâu?
Tĩnh lặng: Cách để tắt những suy tư miên man trong đầu
Phép lạ của sự tỉnh thức: Tìm bình an từ những việc làm hằng ngày

Tags: Sách tỉnh thức & chánh niệm, Tủ sách chữa lành, Thích Nhất Hạnh

Khánh Hưng

Tôi là Khánh Hưng - người sáng lập website này. Qua đây, tôi chia sẻ hành trình nội tâm của mình: Một con đường sống tỉnh thức và yêu thương nhiều hơn!